Giá cá tra Đồng bằng sông Cửu Long tăng trở lại: Bức tranh tối chưa sáng lên

Sau thời gian dài "đứng" dưới giá thành, từ sau Tết Nguyên đán, giá cá tra ở ĐBSCL đang nhích lên thêm 800-1.000đ/kg - dự báo sẽ tăng lên đến 17.000đ/kg.

Tuy nhiên, theo phân tích của các nhà chuyên môn, nếu không có giải pháp kịp thời, sự hồi sinh của giá cá lần này có thể là sự khai tử cho không ít người nuôi lẫn DN chế biến.

Giá cá tăng: Gió vào nhà trống

Đó là bức tranh đầy nghịch lý từ sự kiện tăng giá cá tra ở ĐBSCL. Sau năm 2008 đầy biến động, từ sau Tết Nguyên đán, giá mua cá tra nguyên liệu trong khu vực đồng loạt tăng trở lại. Tại An Giang, cá thịt trắng (cỡ nhỏ) được một số DN mua vào từ 15.600-15.900đ/kg. Trong khi đó, tại Đồng Tháp, theo ông Dương Nghĩa Quốc - Chủ tịch Hội Nghề cá tỉnh - hiện nhiều Cty đang thu mua với giá từ 15.900-16.200đ/kg.

Ông Phan Văn Danh - Chủ tịch Hiệp hội Nghề cá An Giang - khẳng định: Với giá mua hiện nay, phần lớn ngư dân không lỗ, thậm chí còn có lãi do giá thức ăn, giá xăng dầu... đồng loạt giảm. Tuy mức lãi chưa cao, nhưng có thể xem đây là dấu hiệu sự hồi sinh của làng nghề nuôi cá sau thời gian dài thua lỗ.

Trớ trêu thay, thực tế, nhiều người nuôi cá lại đón sự kiện này trong tức tưởi. Bởi theo thống kê của các hiệp hội nghề cá vùng ĐBSCL, trong năm 2008, có đến 90% người nuôi cá tra bị lỗ nặng. Rồi cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu ập tới, vắt kiệt khả năng gượng dậy đeo đuổi nghề của hơn 60% số hộ nuôi. 40% số hộ nuôi còn lại - do ảnh hưởng của yếu tố vốn, nên bắt tay nuôi lại rất muộn. Và theo đánh giá của chủ tịch hiệp hội nghề cá tại 2 "thủ phủ cá tra" là An Giang và Đồng Tháp, chỉ có khoảng 1-2% trong số cá nuôi lại này đạt cỡ chế biến, phần lớn đến đầu quý III mới khai thác được.

Người nuôi, DN sẽ cùng khóc?

Tuy chịu ảnh hưởng tiêu cực từ hệ lụy của cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu như tính thanh khoản của các nhà nhập khẩu..., nhưng bù lại, sự bùng phát của dịch cúm gia cầm trên phạm vi đa quốc gia như hiện nay lại là cơ hội lớn để làm bật sáng bức tranh tối của con cá tra. Song cho đến nay, cả người nuôi và DN chế biến đều như đang ngồi trên đống lửa, vì lo ngại đánh mất cơ hội tiếp cận nguồn vốn lãi suất thấp của Chính phủ cho cuộc hồi sinh hiếm có này. Bởi không chỉ người nuôi vốn ít (dưới 1 tỉ đồng) bị lỗ, không còn khả năng hồi phục, mà ngay cả "đại gia" ao to, nhà máy bự cũng khó có khả năng được vay.

Ông Phan Văn Danh nhấn mạnh: Hiện nay, các DN bí vốn nên mua cá với số lượng nhỏ để sản xuất khai trương và cầm chừng. Do vậy, để họ đủ sức tăng tốc thu mua vào vụ thu hoạch rộ trong bối cảnh suy thoái kinh tế toàn cầu hiện nay, vấn đề tiên quyết là vốn. Trong khi đó, qua trao đổi tình hình với các hiệp hội tỉnh bạn, được biết chỉ có chưa đầy 5% người nuôi và DN chế biến có điều kiện tiếp cận được nguồn vốn kích cầu, do phần lớn còn vướng nợ cũ.

Ông Danh cảnh báo: "Nếu không kịp thời có giải pháp tháo gỡ cách tiếp cận nguồn vốn kích cầu, để tận dụng thời cơ mở rộng quy mô chăn nuôi, sản xuất và kinh doanh nhằm hồi phục lại những gì đã mất, thì khả năng nhiều "đại gia" chăn nuôi sẽ lâm cảnh phá sản, nhiều DN sẽ đóng cửa nhà máy thời gian tới là rất lớn".

Lục Tùng

Lao Động, 10/02/2009